تبلیغات
تلویزیون ایران - دین اسلام

اسلام دین یکتاپرستانه و یکی از ادیان ابراهیمی جهان است.[۱] کلمه اسلام که از ریشه «س-ل-م» آمده‌است که دارای معانی متعددی نظیر «صلح» و یا «تسلیم شدن» می‌باشد. پیروان این دین را مسلمان می‌گویند.[۲] اکنون، اسلام از نظر شمار رسمی پیروان در مکان دوم (پس از دین مسیحیت) جای دارد.[۳]

مسلمانان معتقدند که خداوند قرآن را به محمد از طریق فرشته جبرئیل نازل کرده‌است. مسلمانان بر این باورند که خدا بر بسیاری از پیامبران وحی فرستاده و محمد آخرین آنها است. مسلمانان محمد را بنیانگذار یک دین جدید ندانسته بلکه او را اعاده دهنده ایمان توحیدی خالص ابراهیم، موسی، عیسی و پیامبران دیگر می‌دانند.

فهرست مندرجات

[نهفتن]

[ویرایش] ریشه‌شناسی واژه

اسلام در زبان عربی از ریشهٔ (س-ل-م) که به معنای «تسلیم صلح‌آمیز؛ تسلیم‌شدن؛ اطاعت؛ صلح» است، مشتق شده‌است. از دیگر مشتقات سه حرف (س-ل-م) می‌توان موارد زیر را نام برد:

سلام به معنای «صلح»[۴] که همچنین به عنوان درود هم است.

السلام (آرامش و سلامت) یکی از ۹۹ نام خدا در قرآن. [۵]

اسلام، اسلام یعنی سلامت نفس، پس مسلمان در درجه اول سلامت نفس باید داشته باشد.[۷]

[ویرایش] معنی دین اسلام

تسلیم شدن یا گردن نهادن کامل برای آئین خداوند پاک و منزه، و این حقیقت بندگی و عبودیت خداوند یکتای بی همتاست همانگونه که می‌فرماید: (آنگاه که پروردگارش بدو گفت تسلیم شو گفت تسلیم پروردگار جهانیان گشتم) [۸].

این تسلیم شدن و گردن نهادن و بندگی زمانی تحقق پیدا می‌کند که بنده، خداوند پاک و منزه را آنگونه که او می‌خواهد پرستش کند، نه آنطور که خود می‌طلبد. این امر با تبعیت کردن از آئین خدای پاک و منزه در کل شئونات زندگی، اعم از کوچک و بزرگ میسر می‌شود. همانگونه که خداوند بلند مرتبه به تفصیلی می‌فرماید: (بگو نماز و عبادت و زیستن و مردن من از آن خداست که پروردگار جهانیان است، خدا را هیچ همتایی نیست و به همین دستور داده شده‌ام و من اولین مسلمان هستم) [۹]. پس چنانچه رسالت اسلام برای همه مردم لازم است (و این عمومیت زمانی و مکانی را در بر می‌گیرد) بهمان صورت در تمام شئونات زندگی بشر نیز لازم است (و این عمومیت موضوعی است) که تا روز قیامت به همه آن وافی است، چنانچه پیامبری بعد از محمد وجود ندارد.

از آنجاییکه اسلام با مقدم داشتن خواست خدا بر خواست نفس تحقق پیدا می‌کند، پس با مخالفت کردن از این مهم یا دچار نقص و کاستی می‌گردد و یا نقض و ابطال می‌شود. و مخالفت کردن درجاتی دارد:

خداوند پاک و منزه تمامی این مخالفتها را با تمام مراتبش نهی کرده‌است، پس خداوند جل شانه می‌فرماید: (و اما خداوند ایمان را در نظرتان گرامی داشت و کفر و نافرمانی و گناه را در نظرتان زشت و ناپسند جلوه داده‌است) [۱۲]. و تمامی این مخالفت‌ها در زمان حیات قابل توبه و بخشودگی هستند، اما اگر کسی بمیرد و چیزی از اینها را با خود ببرد، در این مورد باید بطور مفصل سخن گفت که تفصیل آن در کتاب‌های اعتقاد و فقه مشخص است، که بیهقی در کتابش (شعب الایمان) تبع حلیمی بدان اشاره کرده‌است [۱۳].

امام شاطبی در کتابش (الموافقات فی اصول الشریعة) می‌گوید: 'همانا خداوند شریعت را بگونه‌ای قرار داده‌است که آرزوهای نفس تابعی از مقصود شارع باشد' [۱۴]، و این مقتضای شریعت است، پس شایسته نیست که مسلمان عکس آن عمل کند و چنان بخواهد که نصوص شریعت مطابق آرزویش باشد و این خلاف آن چیزی است که خداوند پاک و منزه از او میخواهد.

[ویرایش] باورها

اسلام برای هر فردی با ذکر شهادتین آغاز می‌شود. شهادتین به زبان آوردن دو جملهٔ «لا اله الا الله» و «محمد رسول الله»، و در مذهب شیعه به اضافه «علی ولی الله» است.این جملات به ترتیب به معنای «شهادت می دهم هیچ خدایی جز الله وجود ندارد» و «شهادت می دهم محمد پیامبر الله‌ است» و «شهادت می دهم که علی ولی خداست و شهادت می دهم که علی حجت خداست» هستند.[نیازمند منبع]

مسلمانان بر این باورند که خدا پیام خود را از راه وحی بر محمد و پیامبران دیگر از قبیل آدم، نوح، ابراهیم، موسی و عیسی فرو فرستاد. همه مسلمانان بر این باورند که محمد، آخرین پیامبر خدا و مکمل همهٔ آنها است؛ در نتیجه، سخنان او و کتابش تا روز قیامت برای بشریت وجود دارند. مسلمانان بر این باورند که بخش‌هایی از کتاب‌های تورات و انجیل فراموش شده‌اند، اشتباه تفسیر یا نوشته شده‌اند یا توسط دنباله‌روان آنها تحریف گشته‌اند، در نتیجه پیام اصلی آنها از بین رفته‌ است. آنها با باور به این مساله، معتقدند که قرآن به عنوان آخرین کتاب وحی شده به انسان‌ها برای تصحیح آن کتاب‌ها نازل شده‌است.[۱۵]

باور مسلمانان بر آن است که دین خدا در اصل از آدم تا محمد یکی بوده و این اصول در قرآن گردآمده‌اند. متون اسلامی این طور بیان می‌کنند که یهودیت و مسیحیت مشتقاتی از تعالیم ابراهیم بوده و در نتیجه جزو دین‌های ابراهیمی به شمار می‌آیند. قرآن، از یهودیان و مسیحیان (و گاهی اوقات دیگر معتقدان) به صورت «اهل کتاب» یاد می‌کند.[۱۶]

[ویرایش] نام خدا

الله نام ویژهٔ خدای یکتا در قرآن و نوشتارهای عربی-اسلامی است. با این حال فارسی‌زبانان معمولاً از واژهٔ خدا استفاده می‌کنند. البته خدا در قرآن نام‌های زیادی مانند کبیر، مجید، رحمان، رحیم، اوّل، آخر و… دارد. بیشتر اسامی خدا در اسلام، نشان‌دهندهٔ برتری مطلق است و در ساختار این نام‌ها، معمولاً صفت‌های عالی به‌کار رفته‌اند.

[ویرایش] مذهب‌ها و زیرشاخه‌ها

مسلمانان به دو مذهب عمده شیعه و سنی تقسیم می‌شوند. هر یک از این دو فرقه دارای انشعاباتی هستند. به عنوان مثال صوفی گری در میان شیعه و سنی وجود دارد.

[ویرایش] شیعه

نوشتار اصلی: شیعه

شیعیان بر این عقیده‌اند که امام و جانشین پیامبر اسلام از طریق نصّ شرعی تعیین می‌شود، و امامت علی، نخستین امام شیعیان و دیگر امامان شیعه نیز از طریق نص شرعی ثابت شده‌است. اصول دین در تشیّع پنج‌گانه است و علاوه بر سه اصل دین توحید، نبوت و معاد، به دو اصل دیگر یعنی عدل و امامت نیز باور دارند.

مهم‌ترین مذاهبی که از شیعه منشعب شده‌اند، عبارت‌اند از دوازده‌امامی، اسماعیلیان، زیدیه، کیسانیه، واقفیه و فطحیه.

شیعیان هم‌اکنون ۱۵٪ از جمعیّت کلّ مسلمانان را تشکیل می‌دهند.

[ویرایش] سنّی

نوشتار اصلی: سنی

اهل سنت و جماعت معتقدند محمد، پیامبر اسلام، پس از خود جانشینی تعین ننمود و بعد از فوت محمد مسلمانان آن زمان بر اساس شورا و انتخاب چهار تن را به عنوان خلیفهٔ مسلمین انتخاب نموده‌اند. ابتدا در سقیفهٔ بنی ساعده، ابوبکر را که از صحابه (یاران) و نزدیکان محمد بود و در میان مسلمانان محبوبیت و اعتبار زیادی داشت، برای خلافت بعد از محمد بر جامعه نوبنیاد مسلمانان انتخاب کردند. به باور سنّیان پس از ابوبکر، عمر، عثمان و علی خلفای مسلمین هستند.

مذهب اهل سنت در دو مکتب اصلی اعتقادی یعنی اشعری و ماتریدی واز لحاظ علوم فقهی به چهار مذهب فرقی حنفی، مالکی، شافعی و حنبلی تقسیم می‌گردد.

۸۵ درصد از مسلمانان جهان، سنّی هستند.

[ویرایش] کتاب مقدس

نخستین سوره از قرآن کتاب محمد پیامبر

قرآن، کتاب مقدس و آسمانی مسلمان است و به زبان عربی نوشته شده‌است، که طبق مندرجات آن و باور مسلمانان توسط وحی الهی به محمد فروفرستاده شد.

به اعتقاد مسمانان «قرآن وحی نامه اعجازآمیز الهی است، که به زبان عربی واژه به واژه توسط فرشته وحی، جبرئیل، از جانب خداوند و از لوح محفوظ بر قلب و زبان پیامبر اسلام هم اجمالا یکباره و هم کم کم در طول بیست و سه سال نازل شده.»[۱۷]

این کتاب معتبرترین متن دینی نزد مسلمانان است و مسلمانان آن را «معجزه» و «سند اثبات پیامبری» محمد می‌دانند. تمام مذاهب اسلامی بر درستی متن آن اتفاق نظر دارند[نیازمند منبع] و اختلاف در نحوه خواندن متن، تفسیر و احیانا ترتیب آن است. میزان این اتفاق نظر به حدی است، که شیعیان دوازده امامی ایران و وهابیان عربستان از قرآن با رسم الخط واحدی استفاده می‌کنند. مسلمانان روی بی خطا بودن کتاب قرآن تاکید دارند.

مسجدالحرام، مکه

[ویرایش] بیان قرآن

گرچه کلمه اسلام امروز به عنوان دینی در کنار مسیحیت و یهودیت معنا می‌دهد، درهیچ جای قرآن کلمهٔ ادیان که صورت جمع دین است ذکر نشده‌است و فقط کلمه الدین آمده‌است که معرفه به ال است. برای مثال آیه ۱۹ از سوره آل عمران: «در حقیقت دین نزد خدا همان اسلام است و کسانی که کتاب [آسمانی] به آنان داده شده با یکدیگر به اختلاف نپرداختند مگر پس از آنکه علم برای آنان [حاصل] آمد آن هم به سابقه حسدی که میان آنان وجود داشت و هر کس به آیات خدا کفر ورزد پس [بداند] که خدا زودشمار است.» (ترجمهٔ فولادوند) [۱۸]

و یا در آیهٔ ۶۷ سوره آل عمران: «ابراهیم نه یهودی بود و نه نصرانی بلکه حق‌گرایی فرمانبردار بود و از مشرکان نبود.» (ترجمهٔ فولادوند)

این گونه آیات نشان دهندهٔ این امر است که به بیان قرآن دین ابراهیم، موسی، عیسی و محمد، اسلام یا همان تسلیم خدا بودن است و اگر کسی به دین اسلامی به غیر از تسلیمی که این پیامبران تبلیغ می‌کردند باور داشته باشد دچار اختلافی که در آیه اول ذکر شد شده‌است.[۱۹]

آنچه در این میان متفاوت است شریعت و احکام است که بنا به نیازها و مقتضیات هر قوم و زمانی تغییراتی داشته‌است. مثلاً در آیهٔ ۴۸ سوره مائده (ترجمهٔ فولادوند): «و ما این کتاب [=قرآن‌] را به حق به سوی تو فرو فرستادیم، در حالی که تصدیق‌کننده کتابهای پیشین و حاکم بر آنهاست. پس میان آنان بر وفق آنچه خدا نازل کرده حکم کن، و از هواهایشان [با دور شدن‌] از حقی که به سوی تو آمده، پیروی مکن. برای هر یک از شما [امتها] شریعت و راه روشنی قرار داده‌ایم. و اگر خدا می‌خواست شما را یک امت قرار می‌داد، ولی [خواست‌] تا شما را در آنچه به شما داده‌است بیازماید. پس در کارهای نیک بر یکدیگر سبقت گیرید. بازگشت [همه‌] شما به سوی خداست؛ آنگاه در باره آنچه در آن اختلاف می‌کردید آگاهتان خواهد کرد.»

[ویرایش] اسلام و ایران

پس از درگذشت محمد و پس از جنگهای رده ( جنگ‌های داخلی اعراب ) برای کنترل نیروی جنگ طلبی اعراب ، به فرمان ابوبکر و عمر ، اعراب به ایران تاختند و طی تقریباً ده سال ایران جز نواحی گیلان و مازندران گشوده شد.

  • آمار اسلام
  • تاریخ اسلام
  • حکم شرعی
  • قرآن
  • دین
  • پیامبر

  • مجموعه مقاله‌های
    اسلام

    اصول

    توحید
    نبوّت
    معاد

    اصول خاص تشیّع

    امامت عدل

    فروع

    نماز روزه زکات
    حج جهاد

    فروع خاص تشیّع

    خمس
    امر به معروف
    نهی از منکر
    تولّی تبرّی

    منابع اسلامی

    قرآن عقل
    سنّت (حدیث)

    شخصیّت‌ها

    محمّد
    علی فاطمه
    اهل بیت
    خلفای راشدین
    امامان شیعه
    صحابهٔ محمّد

    مذهب‌ها

    تسنّن تشیّع تصوّف

    مذاهب فقهی

    جعفری شافعی
    حنفی مالکی
    حنبلی مذاهب دیگر

    مذاهب کلامی

    امامیّه
    اسماعیلیّه خوارج
    مرجئه اشاعره
    معتزله مذاهب دیگر

    علوم اسلامی

    حدیث تفسیر
    فقه کلام
    فلسفه عرفان

    تاریخ اسلام

    امویان عبّاسیان
    فاطمیان مملوکان
    عثمانیان صفویان
    آخرالزّمان

    جغرافیای اسلام

    مکّه مدینه
    بیت‌المقدس
    کوفه نجف
    کربلا سامرا
    کاظمین مشهد
    بغداد دمشق
    عربستان یمن
    عراق شام
    ایران مصر
    اندلس شمال آفریقا
    آسیای میانه هندوستان

    درگاه اسلام
     ن . ب . و 

    به نقل از سایت ویگی پدیا
  • www.iranty.mihanblog.com